Diwrej ha-jamim II 13

Rozdział 13

אבִּשְׁנַ֛תBishnatשְׁמוֹנֶ֥הShemonehעֶשְׂרֵ֖הEsrehלַמֶּ֣לֶךְLammelekhיָרָבְעָ֑םYaraveamוַיִּמְלֹ֥ךְVayyimlokhאֲבִיָּ֖הAviyyaעַל־Alיְהוּדָֽה׃Yehuda
1W osiemnastym roku króla Jeroboama zaczął Abijasz panować nad Judą.
בשָׁל֣וֹשׁShaloshשָׁנִ֗יםShanimמָלַךְ֙Malakhבִּיר֣וּשָׁלִַ֔םBirushalaimוְשֵׁ֣םVesheimאִמּ֔וֹImmoמִיכָיָ֥הוּMikhayahuבַת־Vatאוּרִיאֵ֖לUrieilמִן־Minגִּבְעָ֑הGivaוּמִלְחָמָ֥הUmilkhamaהָיְתָ֛הHayetaבֵּ֥יןBeinאֲבִיָּ֖הAviyyaוּבֵ֥יןUveinיָרָבְעָֽם׃Yaraveam
2Trzy lata panował w Jerozolimie; i jego matka'nazywała się Micheasz, córka Uriela z Gibeah. I była wojna między Abijaszem i Jeroboamem.
גוַיֶּאְסֹ֨רVayyesorאֲבִיָּ֜הAviyyaאֶת־Etהַמִּלְחָמָ֗הHammilkhamaבְּחַ֙יִל֙Bekhayilגִּבּוֹרֵ֣יGibboreiמִלְחָמָ֔הMilkhamaאַרְבַּע־Arbaמֵא֥וֹתMeiotאֶ֖לֶףElefאִ֣ישׁIshבָּח֑וּרBakhur(ס)(s)וְיָרָבְעָ֗םVeyaraveamעָרַ֤ךְArakhעִמּוֹ֙Immoמִלְחָמָ֔הMilkhamaבִּשְׁמוֹנֶ֨הBishmonehמֵא֥וֹתMeiotאֶ֛לֶףElefאִ֥ישׁIshבָּח֖וּרBakhurגִּבּ֥וֹרGibborחָֽיִל׃Khayil(ס)(s)
3I Abijasz przyłączył się do bitwy z armią walecznych mężów wojennych, nawet czterystu tysięcy wybranych; a Jeroboam postawił przeciwko niemu bitwę z ośmioma tysiącami wybranych mężczyzn, którzy byli potężnymi mężami.
דוַיָּ֣קָםVayyakomאֲבִיָּ֗הAviyyaמֵעַל֙Meialלְהַ֣רLeharצְמָרַ֔יִםTsemarayimאֲשֶׁ֖רAsherבְּהַ֣רBeharאֶפְרָ֑יִםEfrayimוַיֹּ֕אמֶרVayyomerשְׁמָע֖וּנִיShemauniיָרָבְעָ֥םYaraveamוְכָל־Vekholיִשְׂרָאֵֽל׃Yisraeil
4I stanął Abijasz na górze Zemaraim, która jest na wzgórzu Efraim, i rzekł: 'Posłuchaj mnie, Jeroboamie i całym Izraelu;
ההֲלֹ֤אHaloלָכֶם֙Lakhemלָדַ֔עַתLadaatכִּ֞יKiיְהוָ֣הAdonai׀אֱלֹהֵ֣יEloheiיִשְׂרָאֵ֗לYisraeilנָתַ֨ןNatanמַמְלָכָ֧הMamlakhaלְדָוִ֛ידLedavidעַל־Alיִשְׂרָאֵ֖לYisraeilלְעוֹלָ֑םLeolamל֥וֹLoוּלְבָנָ֖יוUlevanavבְּרִ֥יתBeritמֶֽלַח׃Melakh(ס)(s)
5czyż nie powinniście wiedzieć, że Pan, Bóg Izraela, dał Dawidowi królestwo nad Izraelem na zawsze, nawet jemu i jego synom na mocy przymierza soli?
ווַיָּ֙קָם֙Vayyakomיָרָבְעָ֣םYaraveamבֶּן־Benנְבָ֔טNevatעֶ֖בֶדEvedשְׁלֹמֹ֣הShelomohבֶן־Venדָּוִ֑ידDavidוַיִּמְרֹ֖דVayyimrodעַל־Alאֲדֹנָֽיו׃Adonav
6A Jeroboam, syn Nebata, sługa Salomona, syna Dawidowego, powstał i zbuntował się przeciw swemu panu.
זוַיִּקָּבְצ֣וּVayyikkavetsuעָלָ֗יוAlavאֲנָשִׁ֤יםAnashimרֵקִים֙Reikimבְּנֵ֣יBeneiבְלִיַּ֔עַלVeliyyaalוַיִּֽתְאַמְּצ֖וּVayyitammetsuעַל־Alרְחַבְעָ֣םRekhavamבֶּן־Benשְׁלֹמֹ֑הShelomohוּרְחַבְעָ֗םUrekhavamהָ֤יָהHayaנַ֙עַר֙Naarוְרַךְ־Verakhלֵבָ֔בLeivavוְלֹ֥אVeloהִתְחַזַּ֖קHitkhazzakלִפְנֵיהֶֽם׃Lifneihem
7I zgromadzili się do niego próżni ludzie, podstawowi ludzie, którzy umocnili się przeciw Roboamowi, synowi Salomona, gdy Roboam był młody i o słabym sercu, i nie mógł im się oprzeć.
חוְעַתָּ֣הVeatta׀אַתֶּ֣םAttemאֹֽמְרִ֗יםOmerimלְהִתְחַזֵּק֙Lehitkhazzeikלִפְנֵי֙Lifneiמַמְלֶ֣כֶתMamlekhetיְהוָ֔הAdonaiבְּיַ֖דBeyadבְּנֵ֣יBeneiדָוִ֑ידDavidוְאַתֶּם֙Veattemהָמ֣וֹןHamonרָ֔בRavוְעִמָּכֶם֙Veimmakhemעֶגְלֵ֣יEgleiזָהָ֔בZahavאֲשֶׁ֨רAsherעָשָׂ֥הAsaלָכֶ֛םLakhemיָרָבְעָ֖םYaraveamלֵאלֹהִֽים׃Leilohim
8A teraz myślicie, abyście oparli się królestwu Pańskiemu w rękach synów Dawida; a wy jesteście bardzo liczni, a są przy was złote cielęta, które Jeroboam stworzył dla bogów.
טהֲלֹ֤אHaloהִדַּחְתֶּם֙Hiddakhtemאֶת־Etכֹּהֲנֵ֣יKohaneiיְהוָ֔הAdonaiאֶת־Etבְּנֵ֥יBeneiאַהֲרֹ֖ןAharonוְהַלְוִיִּ֑םVehaleviyyimוַתַּעֲשׂ֨וּVattaasuלָכֶ֤םLakhemכֹּהֲנִים֙Kohanimכְּעַמֵּ֣יKeammeiהָאֲרָצ֔וֹתHaaratsotכָּל־Kolהַבָּ֗אHabbaלְמַלֵּ֨אLemalleiיָד֜וֹYadoבְּפַ֤רBefarבֶּן־Benבָּקָר֙Bakarוְאֵילִ֣םVeeilimשִׁבְעָ֔הShivaוְהָיָ֥הVehayaכֹהֵ֖ןKhoheinלְלֹ֥אLeloאֱלֹהִֽים׃Elohim(ס)(s)
9Czyż nie wypędziliście kapłanów Pańskich, synów Aarona i Lewitów, i czynicie was kapłanami na wzór ludów innych krajów? aby każdy, kto przyjdzie poświęcić się cielcem młodym i siedmioma baranami, ten sam stanie się kapłanem tych, którzy nie są bogami.
יוַאֲנַ֛חְנוּVaanakhnuיְהוָ֥הAdonaiאֱלֹהֵ֖ינוּEloheinuוְלֹ֣אVeloעֲזַבְנֻ֑הוּAzavnuhuוְכֹ֨הֲנִ֜יםVekhohanimמְשָׁרְתִ֤יםMesharetimלַֽיהוָה֙La-Adonaiבְּנֵ֣יBeneiאַהֲרֹ֔ןAharonוְהַלְוִיִּ֖םVehaleviyyimבַּמְלָֽאכֶת׃Bamlakhet
10Ale co do nas, Pan jest naszym Bogiem i nie opuściliśmy Go; i mamy kapłanów, którzy służą Panu, synom Aarona i Lewitom w ich dziele;
יאוּמַקְטִרִ֣יםUmaktirimלַיהוָ֡הLa-Adonaiעֹל֣וֹתOlotבַּבֹּֽקֶר־Babbokerבַּבֹּ֣קֶרBabbokerוּבָעֶֽרֶב־Uvaerevבָּעֶ֣רֶבBaerevוּקְטֹֽרֶת־Uketoretסַמִּים֩Sammimוּמַעֲרֶ֨כֶתUmaarekhetלֶ֜חֶםLekhemעַל־Alהַשֻּׁלְחָ֣ןHashshulkhanהַטָּה֗וֹרHattahorוּמְנוֹרַ֨תUmenoratהַזָּהָ֤בHazzahavוְנֵרֹתֶ֙יהָ֙Veneiroteihaלְבָעֵר֙Levaeirבָּעֶ֣רֶבBaerevבָּעֶ֔רֶבBaerevכִּֽי־Kiשֹׁמְרִ֣יםShomerimאֲנַ֔חְנוּAnakhnuאֶת־Etמִשְׁמֶ֖רֶתMishmeretיְהוָ֣הAdonaiאֱלֹהֵ֑ינוּEloheinuוְאַתֶּ֖םVeattemעֲזַבְתֶּ֥םAzavtemאֹתֽוֹ׃Oto
11i płoną Panu każdego ranka i każdego wieczora całopalenia i słodkie kadzidełka; chleb pokazowy ustawia ich również w porządku na czystym stole; i złoty świecznik z jego lampami, aby płonął każdego wieczora; albowiem czuwamy nad Panem, Bogiem naszym; ale go opuściliście.
יבוְהִנֵּה֩Vehinnehעִמָּ֨נוּImmanuבָרֹ֜אשׁVaroshהָאֱלֹהִ֧יםHaelohim׀וְכֹהֲנָ֛יוVekhohanavוַחֲצֹצְר֥וֹתVakhatsotserotהַתְּרוּעָ֖הHatteruaלְהָרִ֣יעַLehariaעֲלֵיכֶ֑םAleikhemבְּנֵ֣יBeneiיִשְׂרָאֵ֗לYisraeilאַל־Alתִּלָּֽחֲמ֛וּTillakhamuעִם־Imיְהוָ֥הAdonaiאֱלֹהֵֽי־Eloheiאֲבֹתֵיכֶ֖םAvoteikhemכִּי־Kiלֹ֥אLoתַצְלִֽיחוּ׃Tatslikhu
12A oto Bóg jest z nami na czele, a Jego kapłani z trąbami troski, aby wystraszyć przeciwko tobie. O, dzieci Izraela, nie walczcie przeciwko Panu, Bogu waszych ojców; bo wam się nie powodzi.'
יגוְיָֽרָבְעָ֗םVeyaraveamהֵסֵב֙Heiseivאֶת־Etהַמַּאְרָ֔בHammaravלָב֖וֹאLavoמֵֽאַחֲרֵיהֶ֑םMeiakhareihemוַיִּֽהְיוּ֙Vayyihyuלִפְנֵ֣יLifneiיְהוּדָ֔הYehudaוְהַמַּאְרָ֖בVehammaravמֵאַחֲרֵיהֶֽם׃Meiakhareihem
13Jeroboam spowodował jednak zasadzkę; byli więc przed Judą, a zasadzka za nimi.
ידוַיִּפְנ֣וּVayyifnuיְהוּדָ֗הYehudaוְהִנֵּ֨הVehinnehלָהֶ֤םLahemהַמִּלְחָמָה֙Hammilkhamaפָּנִ֣יםPanimוְאָח֔וֹרVeakhorוַֽיִּצְעֲק֖וּVayyitsakuלַיהוָ֑הLa-Adonaiוְהַכֹּ֣הֲנִ֔יםVehakkohanimמחצצריםMkhtstsrym[מַחְצְרִ֖ים][makhtserim]בַּחֲצֹצְרֽוֹת׃Bakhatsotserot
14A gdy Juda się obejrzał, oto bitwa była przed nimi i za nimi; i wołali do Pana, a kapłani trąbili na trąby.
טווַיָּרִ֖יעוּVayyariuאִ֣ישׁIshיְהוּדָ֑הYehudaוַיְהִ֗יVayehiבְּהָרִ֙יעַ֙Behariaאִ֣ישׁIshיְהוּדָ֔הYehudaוְהָאֱלֹהִ֗יםVehaelohimנָגַ֤ףNagafאֶת־Etיָֽרָבְעָם֙Yaraveamוְכָל־Vekholיִשְׂרָאֵ֔לYisraeilלִפְנֵ֥יLifneiאֲבִיָּ֖הAviyyaוִיהוּדָֽה׃Vihuda
15Tedy mężowie Judzcy krzyknęli; a gdy krzyczeli mężowie Judzcy, stało się, że Bóg uderzył Jeroboama i cały Izrael przed Abijaszem i Judą.
טזוַיָּנ֥וּסוּVayyanusuבְנֵי־Veneiיִשְׂרָאֵ֖לYisraeilמִפְּנֵ֣יMippeneiיְהוּדָ֑הYehudaוַיִּתְּנֵ֥םVayyitteneimאֱלֹהִ֖יםElohimבְּיָדָֽם׃Beyadam
16A synowie Izraelscy uciekli przed Judą; i Bóg podał je w ich ręce.
יזוַיַּכּ֥וּVayyakkuבָהֶ֛םVahemאֲבִיָּ֥הAviyyaוְעַמּ֖וֹVeammoמַכָּ֣הMakkaרַבָּ֑הRabbaוַיִּפְּל֤וּVayyippeluחֲלָלִים֙Khalalimמִיִּשְׂרָאֵ֔לMiyyisraeilחֲמֵשׁ־Khameishמֵא֥וֹתMeiotאֶ֖לֶףElefאִ֥ישׁIshבָּחֽוּר׃Bakhur
17A Abijasz i jego lud zabili ich wielką rzeźą; padło więc poległych w Izraelu pięćset tysięcy wybranych ludzi.
יחוַיִּכָּנְע֥וּVayyikkaneuבְנֵי־Veneiיִשְׂרָאֵ֖לYisraeilבָּעֵ֣תBaeitהַהִ֑יאHahiוַיֶּֽאֶמְצוּ֙Vayyeemtsuבְּנֵ֣יBeneiיְהוּדָ֔הYehudaכִּ֣יKiנִשְׁעֲנ֔וּNishanuעַל־Alיְהוָ֖הAdonaiאֱלֹהֵ֥יEloheiאֲבוֹתֵיהֶֽם׃Avoteihem
18W ten sposób poddani zostali synowie Izraela, a dzieci Judy zwyciężyły, ponieważ polegały na Panu, Bogu ich ojców.
יטוַיִּרְדֹּ֣ףVayyirdofאֲבִיָּה֮Aviyyaאַחֲרֵ֣יAkhareiיָרָבְעָם֒Yaraveamוַיִּלְכֹּ֤דVayyilkodמִמֶּ֙נּוּ֙Mimmennuעָרִ֔יםArimאֶת־Etבֵּֽית־Beitאֵל֙Eilוְאֶת־Veetבְּנוֹתֶ֔יהָBenoteihaוְאֶת־Veetיְשָׁנָ֖הYeshanaוְאֶת־Veetבְּנוֹתֶ֑יהָBenoteihaוְאֶת־VeetעפרוןFrvn[עֶפְרַ֖יִן][efrayin]וּבְנֹתֶֽיהָ׃Uvenoteiha
19I ścigał Abijasz za Jeroboamem, i wziął od niego miasta, Betel i miasteczka, i Jesana i miasteczka, i Efrain i miasteczka.
כוְלֹֽא־Veloעָצַ֧רAtsarכֹּֽחַ־Koakhיָרָבְעָ֛םYaraveamע֖וֹדOdבִּימֵ֣יBimeiאֲבִיָּ֑הוּAviyyahuוַיִּגְּפֵ֥הוּVayyiggefeihuיְהוָ֖הAdonaiוַיָּמֹֽת׃Vayyamot(פ)(f)
20Jeroboam też nie odzyskał siły w dniach Abijasza; i poraził go Pan, i umarł.
כאוַיִּתְחַזֵּ֣קVayyitkhazzeikאֲבִיָּ֔הוּAviyyahuוַיִּ֨שָּׂא־Vayyissaל֔וֹLoנָשִׁ֖יםNashimאַרְבַּ֣עArbaעֶשְׂרֵ֑הEsrehוַיּ֗וֹלֶדVayyoledעֶשְׂרִ֤יםEsrimוּשְׁנַ֙יִם֙Ushenayimבָּנִ֔יםBanimוְשֵׁ֥שׁVesheishעֶשְׂרֵ֖הEsrehבָּנֽוֹת׃Banot(ס)(s)
21Ale Abijasz woskował potężnego, i wziął sobie czternaście żon, i spłodził dwudziestu dwóch synów i szesnaście córek.
כבוְיֶ֙תֶר֙Veyeterדִּבְרֵ֣יDivreiאֲבִיָּ֔הAviyyaוּדְרָכָ֖יוUderakhavוּדְבָרָ֑יוUdevaravכְּתוּבִ֕יםKetuvimבְּמִדְרַ֖שׁBemidrashהַנָּבִ֥יאHannaviעִדּֽוֹ׃Iddo
22A pozostałe czyny Abijasza, jego drogi i jego wypowiedzi zapisane są w komentarzu proroka Iddo.
כגוַיִּשְׁכַּ֨בVayyishkavאֲבִיָּ֜הAviyyaעִם־Imאֲבֹתָ֗יוAvotavוַיִּקְבְּר֤וּVayyikberuאֹתוֹ֙Otoבְּעִ֣ירBeirדָּוִ֔ידDavidוַיִּמְלֹ֛ךְVayyimlokhאָסָ֥אAsaבְנ֖וֹVenoתַּחְתָּ֑יוTakhtavבְּיָמָ֛יוBeyamavשָׁקְטָ֥הShaketaהָאָ֖רֶץHaaretsעֶ֥שֶׂרEserשָׁנִֽים׃Shanim(פ)(f)
23I spał Abijasz z ojcami swymi, i pochowali go w mieście Dawidowym, a miasto niego królował Asa; za jego czasów ziemia była cicha przez dziesięć lat.